ขอบ่นเรื่องภาษาไทย

IMG_0297

เปิดห้างใหม่ เถียงกันวุ่นว่า เอ็ม ควอเทียร์ นี่อ่านยังไงกันแน่

quartier ไม่มีอยู่ในพจนานุกรมฉบับอังกฤษ ประชาสัมพันธ์อ่านควอเทียร์ คนรู้ฝรั่งเศสอ่าน การ์เตีย หรือ การ์ติเย่ คนขับรถรับจ้างบอกว่า เขาอ่านควอเตียร์ ตามประชาสัมพันธ์ ฝรั่งดุ บอกว่า ควอเตอร์ ต่างหาก

วุ่นต่อไปอีก เมื่อความเห็นแตกแยกเป็นสองฝ่าย พวกหนึ่งบอกว่า นี่เป็นภาษาในงานการตลาด เขาตั้งชื่อเขาให้อ่านยังไงก็อ่านยังงั้น เป็นชื่อเฉพาะ 

อีกพวกหนึ่งบอกว่า ไม่ได้ อ่านเพี้ยน เป็นการสร้างความสับสน ทำให้จำวิธีอ่านหรือวิธีสะกดไปผิดๆ

ขอความเห็นจาก “ยามภาษา” ด้วยค่ะ

ภาษาในงานวิจัยก็มีความแปลกไปอีกแบบ

  ได้รับมอบหมายให้ช่วยอ่านข้อเสนองานวิจัยในหมวดการท่องเที่ยว จึงรู้ว่าแต่ละปีมีข้อเสนอขอทุนวิจัยหลั่งไหลเข้ามาจากทั่วประเทศจำนวนมาก

ด้านหนึ่ง สภาวิจัยแยกงานออกเป็นหลายสาขาวิชา ในอีกด้านหนึ่งก็มียุทธศาสตร์งานวิจัยระดับชาติ ที่ข้ามสาขาวิชา อย่างน้อยๆ ก็ ๕ ด้าน แต่ละยุทธศาสตร์มีกลยุทธ์การวิจัยอีกหลายกลยุทธ์ แต่ละกลยุทธ์มีหัวข้อย่อย มากบ้างน้อยบ้าง เช่น ๒ – ๓ หัวข้อ หรืออาจถึง ๙ หัวข้อ แล้วยังมีกลุ่มงานวิจัยที่่ควรมุ่งเน้นอีกกว่า ๑๐ กลุ่มเรื่อง ก่อนจะถึงชื่อและหัวข้อเรื่องที่นักวิจัยนำเสนอ

ลองนึกถึงช้างเอราวัณที่เคยอ่านสมัยเป็นนักเรียนก็แล้วกัน คือช้างมี ๓๓ เศียรโสภา เศียรหนึ่งเจ็ดงา งาหนึ่งเจ็ดสระโบกขรณี แล้วมีกอบัว มีนางอัปสรในกอบัว ลองนับดูว่าได้นางอัปสรกี่คน

สาขาเศรษฐศาสตร์สาขาเดียว ก็มีข้อเสนองานวิจัยหลายยุทธศาสตร์ รวมๆ กันแล้วเกือบ ๖๐๐ เรื่อง แบ่งกันอ่านในกลุ่มกรรมการสาขา โดยแต่ละเรื่องอ่าน ๒ คน

ได้พบกับคำว่า “การท่องเที่ยวแบบสร้างสรรค์” (creative tourism) “การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม” (cultural tourism) “การท่องเที่ยวชุมชน” “การท่องเที่ยวเชิงนิเวศ” “การท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์” “การท่องเที่ยวเชิงเกษตร”  ทั้งหมดรวมลงเป็นการเปิดหมู่บ้านรับนักท่องเที่ยว เพื่อเพิ่มรายได้ให้ชุมชน โดยขาดการให้ความสนใจกับผลกระทบอื่นๆ ที่มีมากับการท่องเที่ยว เช่น ความพร้อมของชุมชนในการตั้งรับกระแสนักท่องเที่ยว ความสามารถจะรักษาวัฒนธรรมชุมชนเอาไว้ และคุณภาพชีวิตคนในชุมชนหลังจากการเปิดแหล่งท่องเที่ยว

คำที่มาแรงอื่นๆ ก็เช่น “ลอจิสติกส์การขนส่ง” “คาร์บอนต่ำ” (low carbon) “สีเขียว” “เศรษฐกิจพอเพียง” “ยั่งยืน” “บูรณาการ” “ศักยภาพ” “นวัตกรรม”

รายหนึ่งเรียงร้อยคำศัพท์ต่างๆ เข้าด้วยกันเป็นดังนี้  

“ยุทธศาสตร์การบูรณาการการท่องเที่ยวชุมชน เพื่อการขับเคลื่อนเศรษฐกิจพอเพียงของจังหวัด … ในกระแสการเป็นประชาคมอาเซียน”

ดิฉันไม่เคยทำวิจัยแบบขอทุน จึงไม่ทราบชัดว่า นี่เป็นกระบวนการที่ต้องทำตามที่มีผู้กำหนดขึ้นหรืออย่างไร แต่ที่แน่ๆ คือในฐานะผู้อ่านข้อเสนอ ได้มึนกับคำศัพท์ไปเรียบร้อยแล้ว

เรื่องสุดท้ายที่ขอยกมาเป็นข้อสังเกตคือ ภาษาในภาพยนตร์โทรทัศน์เรื่อง พระพุทธเจ้า มหาศาสดาโลก สนใจว่าผู้สร้างจะตีความและนำเสนอพระพุทธประวัติอย่างไร

ไม่ผิดหวังในเรื่องนี้ แม้จะเปิดเรื่องเป็นฮินดู ด้วยการนำพระพุทธเจ้าที่มีประวัติ มีตัวตนชัดเจน ไปต่อลำดับกับมหากาพย์ ๒ เรื่องที่ว่าด้วย พระกฤษณะ และพระราม

แต่ที่สะดุดหูมากคือ คำศัพท์ที่ใช้พูดจากันในเรื่อง

ภาษาไทยใครๆ ก็รู้ว่า เป็นภาษามีสำเนียง อ่านสามก๊ก ได้ศัพท์และสำเนียงจีน อ่านพระไตรปิฏก รู้สึกถึงสำเนียงบาลี กามนิตวาสิฏฐี ไม่ทิ้งสำเนียงแขก ภาพยนตร์บางเรื่องให้สำเนียงเหนือ ภาษาในภาพยนต์จีน เกาหลี และกำลังภายใน มีสำเนียงจีนรุ่นใหม่ เช่น “ฝ่าบาท” เป็นสรรพนามบุรุษที่ ๓ แล้วยังคำว่า “พระมเหสี”  “พวกเขา” สองหนุ่มสาวยืนดู “ตะเกียง” (ประทีปดีกว่าไหมนะ) 

ฟังพากย์ไทยภาพยนตร์เรื่องที่สร้างโดยคนอินเดีย นักแสดงเป็นอินเดีย เหตุเกิดในอินเดีย เป็นภาษาและสำนวนของภาพยนตร์จีนกำลังภายใน จึงไม่เนียนนัก

ผู้แปลน่าจะตั้งโจทย์ให้กับตนเองว่า จะแปลบทพากย์หนังเป็นภาษากึ่งแขก หรือกึ่งพระไตรปิฏกได้อย่างไร เพื่อให้ได้สำนวนแขกใหม่ที่แตกต่างจากสำนวนกำลังภายในของหนังจีน ภาษาไทยจะได้แตกแขนงหลากหลายออกไปอีก

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s