ตลาดสดสามย่าน

ตลาดสามย่าน

ตลาดสดสามย่านวันนี้ เดินซื้อของได้อย่างมีความสุข และสนุกสนาน กุ้ง หอย ปู ปลา สดๆ ผักปลอดสาร ผลไม้ไทย ผลไม้เทศ ดอกไม้ไทย ดอกไม้ฝรั่ง เต็มจนล้นแผง สินค้าสดและใหม่ ของชำก็มี และหน้าทุเรียนก็เจอทุเรียนก้านยาวเต็มแผง พ่อค้าแม่ค้ายิ้มแย้มและโอภาปราศรัย ห่างไกลกับคำว่า “หน้างอ” และ “ปากตลาด” ลิบลับ ตลาดโปร่ง สว่าง สะอาด ไร้กลิ่น ไม่เฉอะแฉะ ไม่คับแคบ แม้ว่าจะเริ่มมีกล่องกระดาษและกล่องอะไรต่อมิอะไรโผล่ๆ ขึ้นมาจากใต้แผงบ้าง ก็ยังพอรับได้ ถ้าไม่มากเกินเลยไปกว่านี้ ประทับใจในการอำนวยความสะดวกของตลาดด้วยรถเข็น เหมือนซุปเปอร์มาร์เก้ต ผิดกันอย่างเดียวตรงที่ว่าที่นี่ทุกแผงค้ามีผู้ประกอบการแต่ละรายเป็นเจ้าของ ดังนั้นเราจึงไม่สามารถทิ้งรถที่ใส่ของไว้เกะกะได้ เพราะว่าสินค้าในรถเข็นของเรา เราจ่ายเงินซื้อมาแล้ว ไม่ใช่รอไว้จ่ายพร้อมกันครั้งเดียวตอนออกจากอาคาร การใช้รถเข็นได้แปลว่าทางเดินระหว่างแผงกว้างพอจะให้ทั้งรถและคนแล่นและเดินสวนกันไปมาได้ ซึ่งก็แปลว่าทางเดินกว้างขวางกว่าตลาดสดทั่วไป ประทับใจที่สอง คือมารยาทของพนักงานรักษาความปลอดภัยของตลาด เขาทำหน้าที่มากกว่าเป็นยาม เขาดูแลเตือนคนที่เดินสูบบุหรี่ให้รักษากติกาว่าตลาดนี้ปลอดบุหรี่ และยังช่วยลูกค้าเหมือนกับตนเองเป็นพนักงานต้อนรับของตลาดเลยทีเดียว ตลาดสามย่านในอาคารเดิม (ใกล้สี่แยกสามย่าน) เป็นตลาดเอกชน บริษัทวังใหม่ สร้างและดำเนินการตั้งแต่ปี ๒๕๐๘ ต่อมายกให้จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยบริหารจัดการ จุฬาฯ ได้ปรับปรุงเมื่อปี ๒๕๓๐ ให้มีสาธารณูปโภคดีขึ้น สะอาดขึ้น เป็นตลาดตัวอย่างของยุคสมัย แต่แล้วตลาดก็ค่อยๆ ทรุดโทรมลงอีก ตอนนั้นไปเดินตลาดครั้งไรต้องเจอหนูตัวโตๆ วิ่งไปวิ่งมาทุกครั้ง ยุค ๒๕๕๐ ก็ถึงคราวต้องย้ายตลาด เพราะจุฬาฯ พิจารณาแล้วว่า ยากจะปรับปรุงให้สอดคล้องกับกฎหมายที่เปลี่ยนแปลงไปได้ และมหาวิทยาลัยต้องการให้ตลาดสามย่านเป็นตลาดสะอาด ถูกสุขลักษณะ เป็นตัวอย่างของตลาดสดร่วมสมัยที่มีคุณภาพ เป็นแบบอย่างได้ และแข่งขันได้ ต่อไป คนไม่รู้คิดว่า อาคารปี ๒๕๐๘ นั้นดั้งเดิมเหลือเกิน แต่แท้จริงตลาดสามย่านมีมานานก่อนนั้นเสียอีก นานตั้งแต่สมัยรุ่นแม่ของผู้เขียนยังเด็ก แม่เคยเล่าให้ฟังว่า เดินจากบ้านแถวสุรวงศ์ไปจ่ายตลาดที่สามย่าน ถ้าแม่ยังอยู่ถึงวันนี้ก็จะอายุ ๙๙ ปี เมื่อมีดำริจะย้ายตลาด ทางจุฬาฯ วางแผนอย่างดีโดยให้กระทบกระเทือนการทำมาหากินของผู้ค้าน้อยที่สุด คือสร้างตลาดใหม่จนเสร็จ แล้วย้ายผู้ค้าพร้อมกัน ทำให้ผู้ค้าสามารถขายสินค้าได้ต่อเนื่อง การจัดสรรแผงค้าในอาคารใหม่ใช้วิธีจับฉลาก ไม่ให้เกิดข้อครหาได้กับคนที่ไม่พอใจตำแหน่งแผงที่ได้ไป ปี ๒๕๕๑ สื่อรายงานว่า — ตลาดสามย่านค่าเช่าแพง ขายแทบไม่ได้ จำนวนแผงลดลง– (แผงมีหลายขนาด มีทั้งที่ใหญ่ขึ้นและเล็กลง) — พ่อค้าวิจารณ์ว่า ตลาดเก่าเป็นมากกว่าตลาด เป็นวิถีชีวิตชุมชนด้วย การที่จุฬาฯ ทุบตลาดเก่าสร้างตลาดใหม่เป็นการไม่เห็นใจชุมชน และทำเพื่อประโยชน์ทางธุรกิจ ถ้านำข้อความข้างต้นไปให้ผู้ค้าในตลาดดูในเวลานี้ คงได้ความเห็นที่แตกต่างอย่างสิ้นเชิง เพราะทุกคนขายของได้คล่องมือ วันนั้นได้ยินแม่ค้าไก่รำพึงว่า “เฮ้อ สับไก่จนจะเป็นลม ตั้งแต่เช้ายังไม่ได้หยุดมือ” ลูกค้าที่เคยหายไปตอนที่เปิดตลาดใหม่ๆ เพราะหาอะไรที่คุ้นๆ ไม่เจอ กลับมาแล้ว และยังมีลูกค้าใหม่เพิ่ม ไม่นับต่างด้าวที่เข้ามาเดินๆ แต่ไม่ได้เพิ่มยอดขายให้ตลาด เมื่อเห็นหอพักจำนวนมาก และอาคารที่พักอาศัยที่อยู่ระหว่างก่อสร้างในบริเวณใกล้เคียงกับตลาดใหม่ บรรดาพ่อค้าแม่ค้าก็คงจะรู้แล้วว่า ตลาดสดสามย่าน (ใหม่) กำลังเป็นตลาดในชุมชนที่พักอาศัยแห่งใหม่ มีลูกค้าอยู่รอบตัว และนับวันจะมากขึ้นเมื่ออาคารเหล่านี้สร้างเสร็จ และการพัฒนาพื้นที่ส่วนที่ทรุดโทรมดำเนินต่อไปอย่างเป็นระบบ ตลาดสามย่านปัจจุบันเป็นตลาดสดห้าดาว ได้รางวัลด้านความสะอาด ฯลฯ มากมาย ที่จอดรถเต็มตลอดแต่ก็จอดได้ เพราะรถเวียนเข้าออกสม่ำเสมอ อ่านความเห็นวันแรกเทียบกับกิจกรรมที่เกิดขึ้นในวันนี้ คงจะสรุปได้ว่าคนที่ไม่ชอบการเปลี่ยนแปลง มักมีความเห็นในทางลบอย่างรุนแรงในช่วงเปลี่ยนผ่าน เหมือนเหตุการณ์อื่นๆ อีกหลายเหตุการณ์ในประเทศนี้ ไม่ว่าจะเป็นตอนที่ย้ายตลาดนัดสนามหลวงไปสวนจตุจักร หรือตอนที่คิดสร้างรถไฟใต้ดิน คนที่มีดำริจะเปลี่ยนแปลงอะไรในบ้านนี้เมืองนี้ ถ้าหลักการไม่แม่นจริง และใจไม่มั่นคงต่อเสียงโวยในทางลบ ไม่มีทางทำงานใหญ่ได้ ที่หวังจะได้เสียงสนับสนุนยืนข้างตั้งแต่วันแรกที่คิดการใหญ่ ย่อมผิดหวัง เพราะเสียงเหล่านั้นเป็นเสียงเงียบ

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s